[Policy] ၂၀၂၅ အစီရင်ခံစာ အစည်းအဝေး- ဒုက္ခသည်အဖြစ် လျှောက်ထားသူများအတွက် နေထိုင်စားသောက်စရိတ် ထောက်ပံ့မှုစနစ်အား စောင့်ကြည့်လေ့လာခြင်း

သုတေသနနှင့် ဟောပြောပွဲ

한국어 / English / français / العربية / فارسی / русский / አማርኛ

ဒုက္ခသည်အခွင့်အရေးကွန်ရက် (Refugee Rights Network) သည် နေထိုင်စားသောက်စရိတ် ထောက်ပံ့မှုစနစ်နှင့် ပတ်သက်သည့် ပြဿနာများကို လေ့လာစစ်ဆေးခဲ့ပါသည်။ ကိုရီးယားအမျိုးသားလူ့အခွင့်အရေးကော်မရှင်၏ စောင့်ကြည့်လေ့လာရေးစီမံကိန်း၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းအနေဖြင့်၊ အခက်အခဲများနှင့် ရင်ဆိုင်နေရသော ဒုက္ခသည်အဖြစ် လျှောက်ထားသူများကို တွေ့ဆုံမေးမြန်းခဲ့ပါသည်။ ဤအစည်းအဝေးတွင် သင်၏ စိတ်ဝင်စားမှုနှင့် ပါဝင်မှုကို ကျွန်ုပ်တို့ မျှော်လင့်ပါသည်။

ဤစောင့်ကြည့်လေ့လာခြင်းကို ဒုက္ခသည်အခွင့်အရေးကွန်ရက်မှ တက်ကြွလှုပ်ရှားသူများက ၂၀၂၅ ခုနှစ် မေလမှ နိုဝင်ဘာလအထိ ပြုလုပ်ခဲ့ပါသည်။ အလုပ်ရှာမရဘဲ ငွေကြေးအခက်အခဲများနှင့် ရင်ဆိုင်နေရသော ဒုက္ခသည်အဖြစ် လျှောက်ထားသူ ၂၂ ဦးက စစ်တမ်းတွင် ပါဝင်ခဲ့ပါသည်။ ထောက်ပံ့မှုစနစ်သည် လက်လှမ်းမီရန် လွယ်ကူမှုရှိမရှိနှင့် ထောက်ပံ့မှုသည် လုံလောက်မှုရှိမရှိကို သူတို့ စစ်ဆေးခဲ့ကြသည်။

အမျိုးသားလူ့အခွင့်အရေးကော်မရှင်အနေဖြင့် ဤအစည်းအဝေးသည် ထိခိုက်လွယ်သော ဒုက္ခသည်များ ရင်ဆိုင်နေရသည့် အကျပ်အတည်းနှင့် လက်ရှိစနစ်၏ ကန့်သတ်ချက်များကို မီးမောင်းထိုးပြနိုင်လိမ့်မည်ဟု မျှော်လင့်ပါသည်။ ဤအရာက စနစ်ကို မည်သို့တိုးတက်ကောင်းမွန်အောင် လုပ်ဆောင်ရမည်ဆိုသည့် လက်တွေ့ကျသော ဆွေးနွေးမှုများဆီသို့ ဦးတည်စေမည်ဟု ကျွန်ုပ်တို့ မျှော်လင့်ပါသည်။

စောင့်ကြည့်လေ့လာမှု ရလဒ်အကျဉ်းချုပ်မှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်ပါသည်-

၁။ အခြေခံနေထိုင်မှုဘဝ အကျပ်အတည်း (စားဝတ်နေရေး၊ ဆေးဝါးကုသမှု၊ နေအိမ်)

  • အလုပ်လုပ်ကိုင်ခွင့် ပိတ်ပင်ထားခြင်း (ပထမ ၆ လအတွက်) သို့မဟုတ် ဗီဇာပြဿနာများကြောင့် ဝင်ငွေမရှိခြင်း ဆက်တိုက်ဖြစ်ပေါ်နေခြင်း။
  • အစားအစာ၊ အိမ်လခ သို့မဟုတ် ရေမီးခများကို မတတ်နိုင်သည့် အခြေအနေများစွာ ရှိနေခြင်း။
  • ဆေးကုသစရိတ် ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုး ကြီးမားခြင်း။
  • ခွဲစိတ်ကုသမှု သို့မဟုတ် ဈေးကြီးသော ကုသမှုများ လိုအပ်လာသောအခါ ပြင်းထန်သော ငွေကြေးအခက်အခဲ ဖြစ်ပေါ်ခြင်း။
  • ကိုယ်ဝန်ဆောင် အမျိုးသမီးများ၊ မသန်စွမ်းသူများ သို့မဟုတ် ကလေးများကို ပြုစုပျိုးထောင်နေသူများကဲ့သို့သော ထိခိုက်လွယ်သည့် အုပ်စုများအတွက် အကျပ်အတည်းက ပိုဆိုးပါသည်။

၂။ နေထိုင်မှုစရိတ် ထောက်ပံ့ရေးဆိုင်ရာ သတင်းအချက်အလက် ရရှိနိုင်မှု အားနည်းခြင်း

  • လူအများအပြားသည် စနစ်ရှိကြောင်း မသိသောကြောင့် လျှောက်ထားခြင်း မရှိခဲ့ပါ။
  • လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးရုံးမှ အသိပေးခြင်း မရှိခဲ့သည့် သူများစွာ ရှိပါသည်။
  • သတင်းအချက်အလက် ရယူရန်အတွက် NGO များ၊ သူငယ်ချင်းများ သို့မဟုတ် လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းများကဲ့သို့သော တရားဝင်မဟုတ်သည့် ကွန်ရက်များကို အားကိုးခဲ့ရပါသည်။

၃။ ရှေ့နောက်မညီသော နှင့် မတရားသော လျှောက်ထားမှု လုပ်ငန်းစဉ်

  • လျှောက်လွှာလက်ခံခြင်းနှင့် ဆောင်ရွက်ခြင်းတို့သည် တူညီသောအခြေအနေများတွင်ပင် တာဝန်ခံအရာရှိအပေါ် မူတည်၍ ကွဲပြားမှု ရှိပါသည်။
  • အချို့သော ဝန်ထမ်းများသည် ရိုင်းပျခြင်း သို့မဟုတ် လုပ်ငန်းစဉ်အတွင်း လျှောက်လွှာများကို ငြင်းပယ်ခြင်းများ ပြုလုပ်ခဲ့သည် (ဥပမာ- “သွား အလုပ်လုပ်” သို့မဟုတ် “နိုင်ငံက ထွက်သွား” ဟု ပြောဆိုခြင်း)။
  • လူတစ်ဦးသည် ဒုက္ခသည်အဆင့်အတန်းအတွက် ပြန်လည်လျှောက်ထားနေခြင်း သို့မဟုတ် မိဘများတွင် ဗီဇာမရှိခြင်းကြောင့် အချို့သော လျှောက်လွှာများ မှားယွင်းစွာ ငြင်းပယ်ခံခဲ့ရပါသည်။

၄။ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းဆိုင်ရာ အတားအဆီးများ

  • နိုင်ငံခြားသားမှတ်ပုံတင်ကတ် (ARC) ကြန့်ကြာခြင်း သို့မဟုတ် ထုတ်မပေးခြင်း → ဘဏ်အကောင့် ဖွင့်မရခြင်း → ထောက်ပံ့ငွေ လက်ခံမရခြင်း။
  • ဘာသာစကား အထောက်အပံ့ လိုအပ်ချက် (ကိုရီးယားနှင့် အင်္ဂလိပ်စာမှလွဲ၍ အခြားဘာသာစကားများအတွက် အထောက်အပံ့ မလုံလောက်ခြင်း)။
  • မွေးစာရင်း သို့မဟုတ် မိသားစုဆက်နွယ်မှု လက်မှတ်များကဲ့သို့သော သက်သေခံစာရွက်စာတမ်းများ ရရှိရန် ခက်ခဲခြင်း။

၅။ စစ်ဆေးခြင်းနှင့် အကြောင်းကြားခြင်းကာလအတွင်း အခွင့်အရေးများ အကာအကွယ်မရခြင်း

  • စစ်ဆေးမှု မည်မျှကြာမည်ကို သတင်းအချက်အလက် ပေးမထားပါ။
  • အတည်ပြုကြောင်း သို့မဟုတ် ငြင်းပယ်ကြောင်း အကြောင်းကြားစာများကို အကြောင်းပြချက် ရှင်းပြချက်မပါဘဲ စာတို (SMS) ဖြင့် ပေးပို့ခြင်း။
  • လျှောက်ထားသူများသည် ရလဒ်ကို စစ်ဆေးရန် ကိုယ်တိုင် အကြိမ်ကြိမ် မေးမြန်းခဲ့ရပါသည်။

၆။ ထောက်ပံ့ငွေပမာဏနှင့် ကာလအပိုင်းအခြား မလုံလောက်ခြင်း

  • ထောက်ပံ့ငွေသည် အခြေခံနေထိုင်စရိတ်၏ အစိတ်အပိုင်း အနည်းငယ်ကိုသာ ကာမိပါသည်။
    • ဆေးကုသစရိတ်၊ အိမ်လခ သို့မဟုတ် ကလေးစောင့်ရှောက်စရိတ်များအတွက် လုံးဝ မလုံလောက်ပါ။
  • ဥပဒေအရ အများဆုံးကာလ (၆ လ) အထိ ထောက်ပံ့မှုပေးသော ဖြစ်ရပ် လုံးဝမရှိပါ။
    • လက်တွေ့ရရှိသည့်ကာလ- ၂ လမှ ၅ လအထိ၊ ဖြစ်ရပ်တစ်ခုချင်းစီအလိုက် ပုံသေမရှိဘဲ ကွဲပြားပါသည်။
  • မိသားစုတစ်ခုတည်း အတွင်းမှာပင် အဖွဲ့ဝင်များသည် မတူညီသော ကာလများအတွက် ထောက်ပံ့မှု ရရှိခဲ့သဖြင့် ကြိုတင်စီစဉ်ရန် မဖြစ်နိုင်ပါ။

၇။ အခြားကိစ္စရပ်များ

  • ကြိုတင်အသိပေးခြင်းမရှိဘဲ ထောက်ပံ့ငွေ ပေးချေမှု ရပ်ဆိုင်းခြင်း။
  • စစ်ဆေးသည့် စံနှုန်းများကို အများပြည်သူသိအောင် ထုတ်ပြန်မထားခြင်း။

ဤသတင်းသည် ကိုရီးယားအမျိုးသားလူ့အခွင့်အရေးကော်မရှင်၏ တရားဝင် ကြေညာချက်ကို အခြေခံထားပါသည်။