[ထုတ်ပြန်ချက်] နိုင်ငံခြားသား ထိန်းသိမ်းရေးစခန်းများရှိ ထိန်းသိမ်းခံ နိုင်ငံခြားသားများ၏ ဘေးကင်းရေးအတွက် ထိန်းသိမ်းထားသူ အရေအတွက်ကို သိသိသာသာ လျှော့ချရန် တောင်းဆိုပါသည်။

မကြာသေးမီက ဆိုးလ်အရှေ့ပိုင်း ထိန်းသိမ်းရေးစခန်း (Seoul Eastern Detention Center) တွင် ကိုဗစ်-၁၉ အစုလိုက်အပြုံလိုက် ကူးစက်မှု ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး ယခုအထိ ရောဂါတွေ့ရှိသူ ၁,၀၃၃ ဦး ရှိကာ ၎င်းတို့အနက် တစ်ဦး သေဆုံးခဲ့သည်။ ထို့ပြင် ပြီးခဲ့သည့် ဒီဇင်ဘာ ၃၁ ရက်တွင် ဆိုးလ်ထိန်းသိမ်းရေးစခန်းရှိ ထောင်သားတစ်ဦးသည် ကိုဗစ်-၁၉ ရောဂါ တွေ့ရှိကြောင်း အတည်ပြုခံရပြီး သေဆုံးခဲ့သည်။ ဆိုးလ်အရှေ့ပိုင်း ထိန်းသိမ်းရေးစခန်း အစုလိုက်အပြုံလိုက် ကူးစက်မှု စတင်ပြီး တစ်လခန့်အကြာတွင် တရားရေးဝန်ကြီးဌာနသည် ဤအခြေအနေ ဖြစ်ပေါ်ရခြင်းမှာ ထိန်းသိမ်းရေးအဆောက်အအုံ၏ ကန့်သတ်ချက်များနှင့် ကြိုတင်ကာကွယ်ရေး အစီအမံများ မလုံလောက်ခြင်းကြောင့်ဖြစ်ကြောင်း တရားဝင် ဝန်ခံခဲ့သော်လည်း နိုင်ငံခြားသား ထိန်းသိမ်းရေးစခန်းများအတွက်မူ မည်သည့် တက်ကြွသော ကာကွယ်ရေး ကြိုးပမ်းမှုကိုမျှ ယနေ့အထိ မပြုလုပ်သေးပေ။

ကိုဗစ်-၁၉ ကဲ့သို့ ကူးစက်ရောဂါ ကပ်ဆိုးဖြစ်ပွားချိန်တွင် အန္တရာယ်အရှိဆုံးနှင့် ထိခိုက်လွယ်ဆုံး နေရာများမှာ အစုလိုက် နေထိုင်ရသည့် အဆောက်အအုံများပင်ဖြစ်သည်။ ကိုဗစ်-၁၉ ကပ်ဘေး အစောပိုင်းကာလကလည်း သက်ကြီးရွယ်အို စောင့်ရှောက်ရေး ဆေးရုံများနှင့် မသန်စွမ်းသူများ အဆောက်အအုံများကဲ့သို့ နေရာများတွင် အစုလိုက်အပြုံလိုက် ကူးစက်မှုများ ဖြစ်ပွားကာ ရောဂါတွေ့ရှိသူ အရေအတွက် လျင်မြန်စွာ တိုးပွားခဲ့ဖူးသည်။ ထောင်၊ ထိန်းသိမ်းရေးစခန်းနှင့် နိုင်ငံခြားသား ထိန်းသိမ်းရေးစခန်းကဲ့သို့ ချုပ်နှောင်ထားသည့် အဆောက်အအုံများကိုလည်း ကူးစက်ရောဂါနှင့် ပတ်သက်၍ ထိခိုက်လွယ်သော အဆောက်အအုံများအဖြစ် ဖော်ပြလာခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ယခု ဆိုးလ်အရှေ့ပိုင်း ထိန်းသိမ်းရေးစခန်း အစုလိုက်အပြုံလိုက် ကူးစက်မှုသည် ဆိုးလ်အရှေ့ပိုင်း ထိန်းသိမ်းရေးစခန်းတစ်ခုတည်း၏ သီးသန့်ဖြစ်ရပ် မဟုတ်ဘဲ ထူထပ်စွာ ချုပ်နှောင်ထားသည့် အဆောက်အအုံ မည်သည့်နေရာတွင်မဆို အချိန်မရွေး ဖြစ်ပွားနိုင်သည့် အရာဖြစ်သည်ဟု ဆိုနိုင်သည်။ ဤသည်မှာ ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်သော ကြေကွဲဖွယ်ရာကို တရားရေးဝန်ကြီးဌာနက ကိုယ်တိုင် ဖိတ်ခေါ်သည်နှင့် မခြားနားပေ။ ချုပ်နှောင်ထားသည့် အဆောက်အအုံများအပေါ် လျစ်လျူရှုမှုနှင့် ပေါ့ဆမှုဖြစ်သောကြောင့် ဆက်လက် လက်ပိုက်ကြည့်၍ မရတော့ပေ။

ဤအခြေအနေသည် အစုလိုက် နေထိုင်ရသည့် အဆောက်အအုံများတွင် ရောဂါပျံ့နှံ့မှုကို တားဆီးရန် အထိရောက်ဆုံး နည်းလမ်းမှာ အဆောက်အအုံ၏ ထူထပ်မှုကို လျှော့ချခြင်းဖြစ်သည်ဟူသည့် သာမန်သိမြင်မှုကို နောက်တစ်ကြိမ် အတည်ပြုပေးခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် အမေရိကန်နှင့် ဗြိတိန်ကဲ့သို့ အဓိက နိုင်ငံများသည် ကိုဗစ်ကပ်ဘေး အစောပိုင်းကတည်းက ထောင်စသည့် ချုပ်နှောင်ထားသည့် အဆောက်အအုံများ၏ ထိန်းသိမ်းခံ အရေအတွက်ကို လျှော့ချရန် ထိန်းသိမ်းခံများကို အကြီးအကျယ် လွှတ်ပေးသည့် အစီအမံများ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ သို့သော် ကိုရီးယား အစိုးရမှာမူ K-ကာကွယ်ရေး (K-quarantine) ၏ အောင်မြင်မှု ဒဏ္ဍာရီကို မူးယစ်နေကာ ထူထပ်စွာ ချုပ်နှောင်ထားသည့် အဆောက်အအုံများအတွက်ကား လည်ပတ်လာရောက်ကြည့်ရှုခွင့် ပိတ်ပင်ခြင်း၊ လေ့ကျင့်ခန်းချိန် လျှော့ချခြင်း စသည့် ထိန်းသိမ်းခံများ၏ အခွင့်အရေးများကို အကြီးအကျယ် ကန့်သတ်သည့် အစီအမံများကိုသာ ဆက်တိုက် ပြုလုပ်လာခဲ့သည်။

ကျွန်ုပ်တို့သည် ကိုဗစ်-၁၉ ကပ်ဘေး အစောပိုင်းကတည်းက နိုင်ငံခြားသား ထိန်းသိမ်းရေးစခန်းများတွင် ချုပ်နှောင်ထားသည့် နိုင်ငံခြားသားအရေအတွက်ကို လျှော့ချရန် တောင်းဆိုခဲ့ပြီးဖြစ်သည်။ နိုင်ငံခြားသား ထိန်းသိမ်းရေးစခန်းသည် အတင်းအကျပ် ပြန်ပို့ခံရမည့် နိုင်ငံခြားသားများ ယာယီ နေထိုင်သည့်နေရာဖြစ်သော်လည်း ကိုဗစ်-၁၉ ကပ်ဘေးနောက်ပိုင်း လေယာဉ်လက်မှတ် ရရှိရန် ခက်ခဲလာသဖြင့် ထိုနေရာတွင် ကာလရှည်ကြာ ပိတ်လှောင်ခံနေရသော နိုင်ငံခြားသားများ တိုးပွားလာနေသည်။ သတင်းအချက်အလက် ထုတ်ပြန်ရန် တောင်းခံခြင်း စသည်တို့ဖြင့် အတည်ပြုရရှိသည့်အရ ဟွာဆောင် နိုင်ငံခြားသား ထိန်းသိမ်းရေးစခန်း အပါအဝင် တစ်နိုင်ငံလုံးရှိ ထိန်းသိမ်းရေးစခန်း ၃ ခု၏ ထိန်းသိမ်းခံ အရေအတွက်သည် ပုံမှန်ထက် ၂ ဆမှ ၃ ဆနီးပါး တိုးလာကာ လူစည်ကားထူထပ်မှု စိုးရိမ်ဖွယ်ရာ ဖြစ်စေနေသည်။ ထို့ကြောင့် အသစ်ဝင်လာသူများ သို့မဟုတ် ပြင်ပဆေးရုံတွင် ကုသမှုခံယူပြီး ပြန်လာသူများအတွက် ကိုယ်တိုင်သီးခြားခွဲနေရန် နေရာ မလုံလောက်သည့် အခြေအနေတွင် သီးခြားခွဲနေသည့် ကာလမှာလည်း ၅ ရက်မှ ၁ ပတ်သာ ရှိပြီး သီးခြားခွဲနေသည့်နေရာမှာလည်း ယခင် အခန်းများနှင့် မဝေးသဖြင့် ထိရောက်မှုကို သံသယဖြစ်ဖွယ်ရာ ရှိနေသည်။

ထို့အပြင် ထိန်းသိမ်းခံ နိုင်ငံခြားသားများထံမှ ကြားသိရသည်မှာ အခန်းတစ်ခန်းတွင် ၅ ဦးမှ ၁၂ ဦးခန့် အတူနေထိုင်နေကြပြီး မည်သူမျှ မျက်နှာကာ (mask) မတပ်ကြဟု ဆိုသည်။ ထို့ပြင် စခန်းဝန်ထမ်းများသည် မျက်နှာကာ တပ်ထားသော်လည်း မေးစေ့အထိ ချထားတပ်ခြင်း သို့မဟုတ် လုံးဝမတပ်ဘဲ စကားပြောခြင်းလည်း မကြာခဏ ရှိသည်ဟု ဆိုသည်။ စခန်းဝန်ထမ်းများသည် ပြင်ပသို့ အလုပ်ဆင်း အလုပ်သိမ်းလုပ်ကာ ကူးစက်ခံရသူများနှင့် အချိန်မရွေး ထိတွေ့နိုင်သူများဖြစ်၍ အထူး ဂရုစိုက်သင့်သော်လည်း ထိုသို့ဖြစ်နေသည်။ စခန်းအတွင်း၏ ညံ့ဖျင်းသော ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ အခြေအနေကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားလျှင် တစ်ထောင်မှာ တစ်ခါ အစုလိုက်အပြုံလိုက် ကူးစက်မှု ဖြစ်ပွားပါက အခြေအနေသည် ထိန်းချုပ်၍ မရနိုင်တော့သည့် အဆင့်သို့ ရောက်နိုင်သည်။

နိုင်ငံခြားသား ထိန်းသိမ်းရေးစခန်းများတွင် ထိန်းသိမ်းခံရသော နိုင်ငံခြားသားများ အများစုသည် နေထိုင်ခွင့် ချိုးဖောက်မှု သက်သက်သာ ရှိသူများဖြစ်ပြီး ရာဇဝတ်ကောင်များ မဟုတ်ပေ။ ကိုရီးယားလူ့အဖွဲ့အစည်းတွင် စာရွက်စာတမ်း မရှိသော နိုင်ငံခြားသား ၃၀၀,၀၀၀ နီးပါးသည် ကျွန်ုပ်တို့နှင့်အတူ ရှင်သန်နေထိုင်လျက်ရှိသည်။ တစ်နိုင်ငံလုံးရှိ စခန်းများတွင် ထိန်းသိမ်းထားသော ၇၀၀ မှ ၈၀၀ ခန့်ရှိ ထိန်းသိမ်းခံ နိုင်ငံခြားသားများ အားလုံးကို လွှတ်ပေးလိုက်လျှင်ပင် အကြီးအကျယ် ပြောင်းလဲမှု မရှိနိုင်ပေ။ အုပ်ချုပ်ရေးဆိုင်ရာ အကြောင်းပြချက်ဖြင့် ချုပ်နှောင်ခံထားရသူများကို ထောင်ကဲ့သို့ နေရာများသို့ ခွဲဝေချုပ်နှောင်ထားခြင်းလည်း မပြုလုပ်သင့်ပေ။ ထိုသို့ဖြစ်စဉ်တွင်ပင် ၎င်းတို့ကို လူစည်ကားထူထပ်သော အခြေအနေတွင် အတင်းအကျပ် ချုပ်နှောင်ထားရခြင်း၏ အကြောင်းရင်းကို ကျွန်ုပ်တို့ နားမလည်နိုင်ပေ။ ယခုအချိန်၌ပင် တရားရေးဝန်ကြီးဌာနသည် ထိန်းသိမ်းခံ နိုင်ငံခြားသားများကို အကြီးအကျယ် လွှတ်ပေးပြီး ကိုဗစ်-၁၉ ကပ်ဘေး ငြိမ်သက်သွားသည်အထိ ယာယီ နေထိုင်ခွင့်ကို ပေးသင့်သည်။ ဤသည်သာ အစုလိုက်အပြုံလိုက် ကူးစက်မှု ထပ်မံပျံ့နှံ့ခြင်းကို တားဆီးနိုင်ပြီး နိုင်ငံခြားသားနှင့် ပြည်တွင်းသား နှစ်ဦးစလုံး၏ ကျန်းမာရေးနှင့် လူ့အခွင့်အရေးကို ကာကွယ်နိုင်သည့် တစ်ခုတည်းသော နည်းလမ်းဖြစ်လိမ့်မည်။

၂၀၂၁ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီ ၄ ရက်

ဟွာဆောင် နိုင်ငံခြားသား ထိန်းသိမ်းရေးစခန်း လည်ပတ်ခြင်း အရပ်သားအဖွဲ့ <마중> (Majung)

(수원이주민센터, 아시아의친구들 및 참여시민개인들)

– အောက်ပါအဖွဲ့များ လက်မှတ်ရေးထိုးထားပါသည် –

공익법센터 어필, 국제이주문화연구소, 난민인권센터, 난민×현장, 두레방, 번역공동체 ‘잇다’, (사)이주민센터 친구, 성공회용산나눔의집, 성미산학교, 성적권리와 재생산정의를 위한 센터 셰어(SHARE), 수요평화모임, 아시아의창, 열린군대를위한시민연대, 외국인노동운동협의회, 외국인이주노동자인권을위한모임, 이주민과함께, 이주민센터 동행, 이주민지원공익센터 감동, 이주와인권연구소, 정만천하–이주여성협회, 평화페미니즘 연구소(FIPS), 피스모모, 한국이주여성인권센터, 한베평화재단